ਅਕਸਰ ਅਸੀਂ ਕ੍ਰੈਡਿਟ ਕਾਰਡ ਤਾਂ ਲੈ ਲੈਂਦੇ ਹਾਂ, ਪਰ ਨਿਯਮਿਤ ਤੌਰ ‘ਤੇ ਇਸਦੀ ਵਰਤੋਂ ਨਹੀਂ ਕਰਦੇ।
ਅੱਜਕੱਲ੍ਹ, ਕ੍ਰੈਡਿਟ ਕਾਰਡ ਹੁਣ ਸਿਰਫ਼ ਭੁਗਤਾਨ ਕਰਨ ਦਾ ਸਾਧਨ ਨਹੀਂ ਰਿਹਾ, ਸਗੋਂ ਸਮਝਦਾਰੀ ਨਾਲ ਖਰਚ ਕਰਨ ਅਤੇ ਰਿਵਾਰਡ ਕਮਾਉਣ ਦਾ ਇੱਕ ਆਸਾਨ ਤਰੀਕਾ ਬਣ ਗਿਆ ਹੈ। ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਲੋਕ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਉਦੇਸ਼ਾਂ ਲਈ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਕਾਰਡ ਰੱਖਦੇ ਹਨ, ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਯਾਤਰਾ, ਖਾਣ-ਪੀਣ, ਖਰੀਦਦਾਰੀ ਜਾਂ ਬਿੱਲਾਂ ਦਾ ਭੁਗਤਾਨ ਕਰਨਾ। ਪਰ ਕਈ ਵਾਰ ਅਸੀਂ ਕੁਝ ਸਮੇਂ ਲਈ ਕਿਸੇ ਕਾਰਡ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਦੇ ਹਾਂ ਅਤੇ ਫਿਰ ਇਸਨੂੰ ਭੁੱਲ ਜਾਂਦੇ ਹਾਂ। ਅਜਿਹੀ ਸਥਿਤੀ ਵਿੱਚ, ਸਵਾਲ ਇਹ ਉੱਠਦਾ ਹੈ ਕਿ ਇੱਕ ਕਾਰਡ ਨੂੰ ਬਿਨਾਂ ਵਰਤੋਂ ਕੀਤੇ ਕਿੰਨੇ ਸਮੇਂ ਲਈ ਰੱਖਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ? ਅਤੇ ਜੇਕਰ ਤੁਸੀਂ ਇੱਕ ਸਾਲ ਲਈ ਕਾਰਡ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਨਹੀਂ ਕਰਦੇ, ਤਾਂ ਬੈਂਕ ਕੀ ਕਰਦਾ ਹੈ? ਆਓ ਸਾਰੀ ਗੱਲ ਨੂੰ ਸਰਲ ਭਾਸ਼ਾ ਵਿੱਚ ਸਮਝੀਏ।
ਜੇਕਰ ਕ੍ਰੈਡਿਟ ਕਾਰਡ ਇੱਕ ਸਾਲ ਤੱਕ ਨਹੀਂ ਵਰਤਿਆ ਜਾਂਦਾ ਤਾਂ ਕੀ ਹੋਵੇਗਾ?
ਜੇਕਰ ਅਸੀਂ ਇੱਕ ਸਾਲ ਤੱਕ ਕ੍ਰੈਡਿਟ ਕਾਰਡ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਨਹੀਂ ਕਰਦੇ, ਤਾਂ ਬੈਂਕ ਇਸਨੂੰ ਬੰਦ ਕਰਨ ਦੀ ਤਿਆਰੀ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੰਦਾ ਹੈ। ਰਿਜ਼ਰਵ ਬੈਂਕ ਆਫ਼ ਇੰਡੀਆ ਦੇ ਕ੍ਰੈਡਿਟ ਕਾਰਡ 2022 ਦੇ ਨਿਰਦੇਸ਼ਾਂ ਅਨੁਸਾਰ, ਜੇਕਰ ਕ੍ਰੈਡਿਟ ਕਾਰਡ ਇੱਕ ਸਾਲ ਤੋਂ ਵੱਧ ਸਮੇਂ ਤੱਕ ਨਹੀਂ ਵਰਤਿਆ ਜਾਂਦਾ, ਤਾਂ ਬੈਂਕ ਕਾਰਡਧਾਰਕ ਨੂੰ ਸੂਚਿਤ ਕਰੇਗਾ। ਜੇਕਰ 30 ਦਿਨਾਂ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਜਵਾਬ ਨਹੀਂ ਮਿਲਦਾ, ਅਤੇ ਕਾਰਡ ‘ਤੇ ਕੋਈ ਬਕਾਇਆ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ, ਤਾਂ ਬੈਂਕ ਉਸ ਕਾਰਡ ਨੂੰ ਬੰਦ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਬੈਂਕ ਨੂੰ ਇਹ ਜਾਣਕਾਰੀ ਕ੍ਰੈਡਿਟ ਬਿਊਰੋ ਨੂੰ ਵੀ ਦੇਣੀ ਪੈਂਦੀ ਹੈ, ਤਾਂ ਜੋ ਤੁਹਾਡੀ ਕ੍ਰੈਡਿਟ ਹਿਸਟਰੀ ਨੂੰ ਬਦਲਿਆ ਜਾ ਸਕੇ।
ਕ੍ਰੈਡਿਟ ਕਾਰਡ ਨੂੰ ਕਿਵੇਂ ਚਾਲੂ ਰੱਖਿਆ ਜਾਵੇ?
ਕਾਰਡ ਨੂੰ ਐਕਟਿਵ ਰੱਖਣ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਆਸਾਨ ਤਰੀਕਾ ਹੈ ਕਿ ਸਾਲ ਵਿੱਚ ਘੱਟੋ-ਘੱਟ ਇੱਕ ਵਾਰ ਕੋਈ ਵੀ ਟ੍ਰਾਂਜੈਕਸ਼ਨ ਕਰ ਲਵੋ। ਭਾਵੇਂ ਤੁਸੀਂ ਛੋਟੀ ਜਿਹੀ ਖਰੀਦਦਾਰੀ ਕਰਦੇ ਹੋ ਜਾਂ ਬਿੱਲ ਦਾ ਭੁਗਤਾਨ ਕਰਦੇ ਹੋ, ਬੱਸ ਕਾਰਡ ਤੋਂ ਕੁਝ ਖਰਚ ਜਰੂਰ ਕਰੋ। ਜੇਕਰ ਤੁਹਾਡੇ ਕੋਲ ਟ੍ਰੈਵਲ ਕਾਰਡ ਹੈ, ਤਾਂ ਤੁਸੀਂ ਸਾਲ ਵਿੱਚ ਛੁੱਟੀਆਂ ‘ਤੇ ਜਾਂਦੇ ਸਮੇਂ ਇਸਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹੋ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਇਹ ਵੀ ਧਿਆਨ ਵਿੱਚ ਰੱਖੋ ਕਿ ਬੈਂਕ ਦੁਆਰਾ ਲਗਾਇਆ ਗਿਆ ਸਰਵਿਸ ਚਾਰਜ ਜਾਂ ਇੰਟਰੈਸਟ ਕਾਰਡ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਵਿੱਚ ਨਹੀਂ ਗਿਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਜੇਕਰ ਤੁਸੀਂ ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਤੱਕ ਕਾਰਡ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਨਹੀਂ ਕਰਦੇ ਹੋ, ਤਾਂ ਬੈਂਕ ਰੱਖ-ਰਖਾਅ ਦੇ ਖਰਚੇ ਵੀ ਕੱਟ ਸਕਦਾ ਹੈ।
ਬਿਨਾਂ ਯੂਜ਼ ਕੀਤੇ ਕਾਰਡ ਕਰਕੇ ਕ੍ਰੈਡਿਟ ਸਕੋਰ ‘ਤੇ ਕੀ ਅਸਰ ਪੈਂਦਾ ਹੈ?
ਜੇਕਰ ਕਾਰਡ ਚਾਲੂ ਹੈ ਪਰ ਤੁਸੀਂ ਇਸਦੀ ਵਰਤੋਂ ਨਹੀਂ ਕੀਤੀ ਹੈ, ਤਾਂ ਇਹ ਤੁਹਾਡੇ ਕ੍ਰੈਡਿਟ ਸਕੋਰ ਲਈ ਚੰਗਾ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਇਸ ਲਈ ਹੈ ਕਿਉਂਕਿ ਇਸ ਨਾਲ ਤੁਹਾਡੀ ਕ੍ਰੈਡਿਟ ਲਿਮਿਟ ਜਿਆਦਾ ਦਿਖੇਗੀ ਅਤੇ ਖਰਚਾ ਘੱਟ। ਇਹ ਕ੍ਰੈਡਿਟ ਯੂਟਿਲਾਇਜੇਸ਼ਨ ਰੇਸ਼ਿਓ (CUR) ਨੂੰ ਘੱਟ ਰੱਖੇਗਾ, ਜੋ ਕਿ ਸਕੋਰ ਲਈ ਫਾਇਦੇਮੰਦ ਹੈ।
ਆਓ ਇੱਕ ਉਦਾਹਰਣ ਰਾਹੀਂ ਸਮਝੀਏ, ਮੰਨ ਲਓ ਤੁਹਾਡੇ ਕੋਲ ਦੋ ਕ੍ਰੈਡਿਟ ਕਾਰਡ ਹਨ, ਦੋਵਾਂ ਦੀ ਲਿਮਿਟ 10-10 ਲੱਖ ਹੈ। ਯਾਨੀ, ਤੁਹਾਡੀ ਕੁੱਲ ਕ੍ਰੈਡਿਟ ਲਿਮਿਟ 20 ਲੱਖ ਰੁਪਏ ਹੈ। ਬੈਂਕ ਅਤੇ ਕ੍ਰੈਡਿਟ ਬਿਊਰੋ ਦੇਖਦੇ ਹਨ ਕਿ ਤੁਸੀਂ ਆਪਣੀ ਲਿਮਿਟ ਦਾ ਕਿੰਨਾ ਹਿੱਸਾ ਵਰਤ ਰਹੇ ਹੋ। ਇਸਨੂੰ ਕ੍ਰੈਡਿਟ ਯੂਟੀਲਾਇਜੇਸ਼ਨ ਰੇਸ਼ੀਓ (CUR) ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸਨੂੰ ਘੱਟ ਰੱਖਣਾ ਚੰਗਾ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਆਮ ਤੌਰ ‘ਤੇ 30 ਪ੍ਰਤੀਸ਼ਤ ਤੋਂ ਘੱਟ। ਯਾਨੀ, ਜੇਕਰ ਤੁਹਾਡੀ ਕੁੱਲ ਲਿਮਿਟ 20 ਲੱਖ ਰੁਪਏ ਹੈ, ਤਾਂ ਤੁਸੀਂ ਇੱਕ ਮਹੀਨੇ ਵਿੱਚ 6 ਲੱਖ ਰੁਪਏ ਤੱਕ ਖਰਚ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹੋ, ਭਾਵੇਂ ਉਹ ਖਰਚ ਇੱਕ ਕਾਰਡ ਤੋਂ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੋਵੇ। ਪਰ ਜੇਕਰ ਤੁਸੀਂ ਇਹਨਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਕਾਰਡ ਬੰਦ ਕਰਦੇ ਹੋ, ਤਾਂ ਤੁਹਾਡੀ ਕੁੱਲ ਲਿਮਿਟ 10 ਲੱਖ ਰੁਪਏ ਹੋਵੇਗੀ। ਅਜਿਹੀ ਸਥਿਤੀ ਵਿੱਚ, 30 ਪ੍ਰਤੀਸ਼ਤ ਦੀ ਸੀਮਾ ਦੇ ਅੰਦਰ ਰਹਿਣ ਲਈ, ਤੁਸੀਂ ਸਿਰਫ 3 ਲੱਖ ਰੁਪਏ ਖਰਚ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹੋ। ਇਸ ਤੋਂ ਵੱਧ ਖਰਚ ਕਰਨ ਨਾਲ ਤੁਹਾਡਾ CUR ਵਧੇਗਾ, ਜੋ ਤੁਹਾਡੇ ਕ੍ਰੈਡਿਟ ਸਕੋਰ ਨੂੰ ਵਿਗਾੜ ਸਕਦਾ ਹੈ।
ਕ੍ਰੈਡਿਟ ਕਾਰਡ ਬੰਦ ਕਰਨ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਕਿਹੜੀਆਂ ਗੱਲਾਂ ਦਾ ਧਿਆਨ ਰੱਖੀਏ?
ਕ੍ਰੈਡਿਟ ਕਾਰਡ ਬੰਦ ਕਰਨ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਕਾਰਨ ਸਪੱਸ਼ਟ ਹੋਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਜੇਕਰ ਤੁਸੀਂ ਵੱਡੇ ਬਕਾਏ ਦਾ ਭੁਗਤਾਨ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਅਸਮਰੱਥ ਹੋ, ਤਾਂ ਤੁਸੀਂ ਘੱਟ ਵਿਆਜ ਵਾਲਾ ਕਰਜ਼ਾ ਲੈ ਕੇ ਕਾਰਡ ਬੰਦ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹੋ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਕਾਰਡਾਂ ‘ਤੇ ਸਾਲਾਨਾ ਖਰਚੇ ਜ਼ਿਆਦਾ ਹਨ ਜਾਂ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਹੁਣ ਨਹੀਂ ਕੀਤੀ ਜਾ ਰਹੀ ਹੈ, ਉਹ ਵੀ ਬੰਦ ਕੀਤੇ ਜਾ ਸਕਦੇ ਹਨ। ਪਰ ਇੱਕ ਗੱਲ ਯਾਦ ਰੱਖੋ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਾਰਡਾਂ ਨੂੰ ਕਦੇ ਵੀ ਬੰਦ ਨਾ ਕਰੋ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਤੁਸੀਂ ਸਮੇਂ ਸਿਰ ਭੁਗਤਾਨ ਕਰ ਰਹੇ ਹੋ। ਪੁਰਾਣਾ ਕ੍ਰੈਡਿਟ ਕਾਰਡ ਤੁਹਾਡੀ ਚੰਗੀ ਵਿੱਤੀ ਆਦਤ ਦਾ ਸਬੂਤ ਹੈ। ਇਹ ਤੁਹਾਡੇ ਕ੍ਰੈਡਿਟ ਸਕੋਰ ਨੂੰ ਬਿਹਤਰ ਰੱਖਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਭਵਿੱਖ ਵਿੱਚ ਲੋਨ ਲੈਣਾ ਆਸਾਨ ਬਣਾਉਂਦਾ ਹੈ।